اسد الله معطوفى
714
سنگ مزارها و كتيبه هاى تاريخى گرگان و استرآباد ( فارسى )
گورستان تاريخى روستاى زيارت اين روستاى ييلاقى كه در گذشته « خاصه رود » ، « خواسته رود » و در اسناد تاريخى « زيارت خسرو » هم خوانده مىشد ، در 16 كيلومترى شهر گرگان واقع شده كه از شمال به تفرجگاه نهارخوران ، ارتفاعات بندسر و حمام شهر ، از شرق به ارتفاعات خالدره ، از غرب به ارتفاعات ديم ، مازوكش ، كمر سر و از جنوب به آبشار و ارتفاعات پوشيده از جنگل محدود مىشود . در حاشيه جنوبى اين روستا امامزادهاى بنام عبد الله قرار گرفته كه در ضلع شمالى آن گورستانى بسيار قديمى با سنگ مزارهاى باشكوه هر بينندهاى را به تعجب وامىدارد . اين سنگها بر گورسنگهاى قبرستانهاى سرخنكلاته ، معصومآباد ، كريمآباد و آقامام روستاى سيجوال بندر تركمن پهلو مىزنند . ناحيهاى كه اين روستا واقع گرديده يكى از مراكز باستانى منطقه گرگان هم محسوب مىشود . كشف آثار 3 تا 5 هزار سال پيش در اشكال ظروف و وسايل سفالى ، طلائى و مفرغى در اطراف آن دليلى بر اين مدعاست . تصاوير چند نمونه از اين اشياء را در زمان شرح مسائل مربوط به ايران دوران باستان مخصوصا عهد اشكانى و ساسانى را در صفحات آغازين همين كتاب از نظر گذراندهايم . در دوران تاريخى هم اين روستا از پيشينه قابل توجهى برخوردار است . ابن اسفنديار و ظهير الدين مرعشى در تواريخ خود در زمان شرح وقايع سال 555 ه . ق ، نامى از خواستهرود در ناحيه استراباد بردهاند . آنها نوشتهاند در عصر خوارزمشاهيان در اوج شورش غزها ناگهان در گرگان و دهستان هم بلوائى بلند شد . بدينجهت شاه غازى اسپهبد بزرگ طبرستان مدتى بر استراباد و گرگان مسلط شد تا به اوضاع سروسامان بدهد . پس از وى پسرش علاء الدين حسن هم به همين منظور به استراباد آمد و : « گروه و جماعتى از بزرگان بالمن ، لنكرود ، جهينه [ از قلاع مهم و معروف منطقه استراباد - نگارنده ] و خواستهرود را كه از ترس به كبود جامه [ حاجيلر بعدى و مينودشت فعلى ] گريخته بودند دستگير و در ميدان استراباد مقتول نمود » . 87 سنگ مزار متعلق به سال 800 ه . ق ( عصر تيمور ) در گورستان قديمى اين روستا هم حكايت از زندگى حداقل 650 ساله در اين مكان دارد . اما در ميان اسناد تاريخى منتشرشده و نشده مربوط به اين منطقه ، قديمىترين سندى كه از « خواستهرود » نام برده ، وقفنامه